Sosyalmedyaloji Sosyal Medya Haber ve Bilgi Platformu
Tokyo’da aynı gün içinde hem 1920’lerde inşa edilmiş bir Şinto tapınağının avlusunda dolaşırken hem de 2012’de açılmış bir gözlem kulesine çıkmak mümkün. Şehir, bu iki dünyayı birkaç metro durağıyla birbirine bağlıyor. Tokyo Günlükleri serimizin bu bölümünde, sabahı Meiji Tapınağı’nın iç bahçesinde geçirip Edo Kalesi’nin surlarına doğru yürüyecek, öğleden sonra Ginza’nın caddelerinde kaybolup akşamüstü Tokyo Tower’ın gölgesinde günü tamamlayacağız.
Meiji Tapınağı
Harajuku İstasyonu’ndan çıktığınızda Omotesando Caddesi’nin kalabalığı yerine, hemen sol tarafta uzanan geniş ağaçlık alan dikkati çekiyor. Meiji Tapınağı’na giden bu yol, şehrin yoğunluğundan uzaklaşırken sizi huzurlu bir ormana doğru yönlendiriyor. 1920 yılında tamamlanan bu tapınak, modern Japonya’nın kurucusu kabul edilen İmparator Meiji ve eşi İmparatoriçe Shōken anısına imparatorun ölümünün ardından halkın bağışlarıyla inşa edilmiştir.
İmparator Meiji, modern Japonya’nın şekillenmesinde kilit rol oynayan isimlerden biri.1867’den 1912’deki ölümüne kadar tahtta kalan Meiji döneminde Japonya, feodal yapıdan çıkıp merkezi devlet, anayasa, kabine sistemi, parlamento ve modern eğitim düzeni gibi kurumlarla hızla dönüştü; ülke aynı zamanda sanayileşme ve askeri güçlenme sürecine girmiştir.
Doğum adı Mutsuhito olan Meiji, 1868’de yayımlanan Beş Maddelik Ant ile Batılılaşma ve reform sürecinin simgesi haline geldi. Onun döneminde han sisteminin kaldırılması (1871), yeni okul sisteminin kurulması (1872), kabine sisteminin benimsenmesi (1885), Meiji Anayasası’nın ilanı (1889) ve Diet’in açılması (1890) gibi adımlar atıldı; bu yüzden adı bugün, Japonya’nın modernleşme hamlesiyle neredeyse özdeşleşmiş durumdadır.
💡 Tarihi Not: Meiji Restorasyonu (1868), 265 yıllık Tokugawa Şogunluğu yönetimine son vererek imparatorluk otoritesini yeniden tesis etti. Bu dönüşüm, Japonya’yı yarım yüzyıl gibi kısa bir sürede Asya’nın ilk sanayileşmiş büyük gücü haline getirdi.
Tapınağın resmi sitesine göre, Japonya’nın dört bir yanından bağışlanan 100.000’den fazla ağaç ve gönüllü gençlerin çalışmasıyla oluşturulmuş bu alan, tamamen yapay bir orman. Ormanın tasarımını üstlenen Dr. Seiroku Honda’nın vizyonu, 150 yıllık bir süreci kapsıyordu; ağaçlar kendi tohumlarıyla çoğalacak, insan müdahalesine gerek kalmadan kendi başına bir ekosistem oluşturacak şekilde planlanmış.
Tapınağa giden çakıllı patikada ilerlerken sağ tarafta, Japonya’nın farklı bölgelerindeki üreticiler tarafından tanrılara şükran ve bereket sunusu olarak bağışlanan süslü ahşap sake fıçıları (Kazari-daru) sıralanıyor. Bu fıçılar aslında boş; içlerindeki sake, törenlerde kullanılmak üzere ayrıca sunuluyor. Karşı tarafta ise Bourgogne şarap fıçıları var. İmparator Meiji’nin “Batı’dan iyiyi alıp kötüyü reddetme” ilkesini simgeleyen bu detay, tapınağın ruhunu özetliyor.
Harajuku tarafındaki girişten içeri girince, insanı önce geniş çakıllı yol karşılıyor. Yol boyunca yükselen torii kapıları, buranın sıradan bir yürüyüş hattı olmadığını hemen hissettiriyor. Japonların bu yolda ortadan değil, kenardan yürümeyi tercih etmesi de boşuna değil; orta bölümün kutsal alana ayrıldığı düşünülüyor.
Ana avluya (Naien) ulaştığınızda ahşap Şinto mimarisinin sade zarafeti ve dalgalanan Japon bayrağı sizi karşılıyor. Tapınağın orijinal yapıları 1945’teki hava bombardımanında yanmış; 1958’de halkın bağışlarıyla yeniden inşa edilmiş. Bugün gördüğümüz binalar, aslında ikinci nesil.
Avlunun sağ tarafında, birbirine yakın büyümüş iki devasa Kafur Ağacı (Kusunoki) dikkat çekiyor. Bu ağaçlar “Meoto Kusu” yani “Eş Kafur Ağaçları” olarak anılıyor. 1920’de tapınakla birlikte dikilen bu iki ağaç, İmparator Meiji ve İmparatoriçe Shōken’in mutlu evliliğini ve sağlıklı aile bağlarını simgeliyor. Aralarına gerilen kutsal ip (shimenawa), bu bağın kutsallığını vurguluyor. Tapınağın resmi sitesine göre, bu ağaçlar özellikle evlilik arayanlar ve aile saadeti dileyenler için popüler bir durak.
Avludaki Ema-kake’ye (dilek levhası askısı) yaklaştığınızda, ahşap levhaların üzerinde Japonca, Korece, İngilizce ve birçok dilde yazılmış dilekler görebilirsiniz. Ema’lar, eskiden tapınaklara canlı at adak etmek yerine kullanılmaya başlanan ahşap plakalardır. Üzerine dileğinizi yazıp Meiji Tapınağı’na asıyorsunuz. Ayrıca Juyosho’dan (tılsım bürosu) ise trafik güvenliği, sağlık veya eğitim başarısı için omamori tılsımları alabilirsiniz.
Tapınağın hemen yanında, 2019’da açılan Meiji Jingu Müzesi de var. İmparator ve İmparatoriçe’nin kişisel eşyalarını sergiliyor. Eğer vaktiniz varsa, tapınağın İç Bahçesi’ne (Gyoen) de uğrayabilirsiniz.
Edo Kalesi
Meiji Tapınağı’ndan ayrılıp metroyla İmparatorluk Sarayı çevresine geldiğinizde manzara bir anda değişiyor. Eski Edo Kalesi’nin bulunduğu bu alanda bugün Tokyo İmparatorluk Sarayı yer alıyor. 1457’de Ōta Dōkan tarafından inşa edilen Edo Kalesi, Tokugawa Şogunluğu döneminde uzun yıllar ülkenin yönetim merkezi olmuş; 1868’deki Meiji Restorasyonu’nun ardından ise imparatorluk sarayına dönüştürülmüş. Geniş hendekler, devasa kesme taş surlar ve özenle düzenlenmiş bahçeler, şehrin tam ortasında geçmişten kalan sakin bir köşe gibi duruyor.
Sarayın iç avlusuna genel girişe izin verilmiyor, ama ikonik Nijūbashi Köprüsü’nden sarayın bahçesini ve tarihi surlarını görmek mümkün. Doğu Bahçeleri’nde (Higashi Gyoen) gezerken ise özenle budanmış bodur çamlar, kuğuların yüzdüğü göletler ve klasik Japon bahçe düzeni karşınıza çıkıyor.
💡 Tarihi Not: Edo Kalesi, döneminde dünyanın en büyük kale komplekslerinden biri kabul edilirdi; iç hendek çevresi 8 kilometreyi, dış hendek çevresi ise 16 kilometreyi buluyordu. Bugünkü İmparatorluk Sarayı, kalenin orijinal ana yapısının üzerine değil, yakınındaki bir alana inşa edildiği için Edo döneminden kalma taş temeller ve surlar hala Doğu Bahçeleri içinde görülebiliyor.
Tsukiji ve Ginza
Tarihi molanın ardından sıra da gurme lezzetlerin adresi Tsukiji ardından da şehrin önde gelen alışverişi merkezi olan Ginza var. İlk durak, Tokyo’nun efsanevi deniz ürünleri kültürünün kalbi olan Tsukiji Dış Pazarı (Tsukiji Jogai Shisho). Ana toptancı pazarı Toyosu’ya taşınmış olsa da, Tsukiji’nin dar sokaklarındaki tezgahlar taze suşi, ızgara deniz ürünleri ve sokak lezzetleriyle damaklara hitap ediyor.
Tsukiji’den kısa bir yürüyüşle Tokyo’nun en prestijli alışveriş ve kültür bölgesi olan Ginza’ya geçiyoruz. Edo döneminde gümüş darphanesinin (Ginza kelimesi ‘gümüş yeri‘ anlamına gelir) bulunduğu bu semt, günümüzde Tokyo’nun seçkin mimarisini, lüks mağazaları ve zarif galerileri aynı sokakta buluşturan bir vitrin gibi.
Tokyo Tower
Günün son durağı, Tokyo’nun belirgin yapılarından biri olan Tokyo Tower. Minato’daki Shiba Park içinde yer alan kule, 1957’de başlayan inşaat sürecinin ardından 1958’de tamamlanmış. O dönemde yalnızca haberleşme kulesi olarak değil, savaş sonrası Japonya’nın gelişimini gösteren önemli bir yapı olarak planlanıyor.
Paris’teki Eyfel Kulesi’nden esinlenilerek tasarlanan Tokyo Tower, televizyon yayıncılığının yaygınlaştığı yıllarda Kanto bölgesindeki yayın sinyallerini tek bir merkezde toplama işlevini üstleniyor. Dolayısıyla yapı, estetik bir simge olmanın yanı sıra ülkenin yayın altyapısında da doğrudan görev almış.
333 metre yüksekliğindeki kule, yapıldığı dönemde dünyanın en yüksek serbest duran çelik yapılarından biri. Uçuş güvenliği standartları gereği beyaz ve turuncu renklere boyanan Tokyo Tower, gece aydınlatmasıyla birlikte çevresindeki binalar arasında belirgin bir şekilde öne çıkıyor.
Meiji Tapınağı’ndan Edo Kalesi’ne, Ginza’nın ışıltılı vitrinlerinden Tokyo Kulesi’nin renkli ışıklarına uzanan bu yolculukta Tokyo’da bir gün daha sona eriyor. Şahit olduğum bu modern ve geleneksel karışım, yalnızca birkaç metro durağıyla tamamlanan bir günlük turistik geziden çok daha fazlasını bana sunarken bir kültürü tanımanın verdiği farkındalık ve ilhamla günü noktalıyorum. Tokyo Günlükleri’nin dördüncü yazısı ile bu bölüm kapanıyor; bir sonraki yazıda şehrin farklı yerlerini paylaşmaya devam…
